Zuhal Topal Gürbüz Kaç Yaşında? Güç, İktidar ve Toplumsal Cinsiyet Üzerine Siyasal Bir Okuma
Bir siyaset bilimci olarak her zaman şu soruyla başlarım: “Güç kimde ve nasıl işliyor?” Çünkü yaş, cinsiyet, unvan ya da statü fark etmeksizin her birey, görünür ya da görünmez bir güç ilişkisinin içindedir. Zuhal Topal Gürbüz ismi, bu bağlamda yalnızca bir bireyi değil, aynı zamanda modern toplumda kadının kamusal alandaki varoluş mücadelesini temsil eden bir semboldür.
Bu yazıda, “Zuhal Topal Gürbüz kaç yaşında?” sorusunu basit bir biyografik meraktan öte, bir siyasal metafor olarak ele alacağız. Çünkü yaş, burada yalnızca kronolojik bir ölçü değil; birikimin, deneyimin ve toplumsal konumun göstergesidir.
Yaş Bir İktidar Biçimi midir?
Siyaset bilimi, gücü yalnızca iktidar kurumlarında değil, gündelik yaşamın mikro ilişkilerinde de arar. Bu açıdan yaş, hem biyolojik hem de siyasal bir göstergedir.
Toplum, belli yaş gruplarına belirli roller biçer: gençler yenilikle, yaşlılar bilgelikle, yetişkinler ise sorumlulukla özdeşleştirilir.
Zuhal Topal Gürbüz’ün yaşına dair merak, aslında bu rollerin hangi aşamasında olduğunu sorgulamaktır.
Foucault’nun “iktidar her yerdedir” sözüyle düşündüğümüzde, yaş da bir iktidar göstergesidir. Kadınlar içinse bu gösterge daha karmaşık işler. Çünkü kadının yaşı, toplumun ona atfettiği değerle doğrudan ilişkilidir: gençlik güzellik, olgunluk ise deneyimle tanımlanır.
Peki, yaş gerçekten bilgelik midir, yoksa toplumun güç dağıtımında kullandığı bir araç mı?
Kurumlar ve Cinsiyetli Güç İlişkileri
Zuhal Topal Gürbüz gibi kadın figürler, medyada, kamusal söylemde ve kurumlarda hem görünür hem de denetlenen varlıklardır. Kadınların kamusal alandaki görünürlüğü, demokratik katılımın ölçütlerinden biridir; ama aynı zamanda ataerkil yapının sınırları içinde biçimlenir.
Kurumlar –ister devlet, ister medya, ister aile– her biri belirli ideolojik çerçeveler üretir. Bu çerçeveler, kadınlara genellikle “temsil edici ama denetlenen” roller biçer.
Erkekler, stratejik ve güç odaklı pozisyonlarda sistemin sürekliliğini sağlarken; kadınlar çoğu zaman demokratik etkileşimin, toplumsal denge ve uzlaşının temsilcileri olarak konumlanır.
Zuhal Topal Gürbüz’ün toplumdaki yeri bu anlamda bir istisna değil, sistemin yeniden üretim biçiminin bir yansımasıdır. Kadın, kamusal alanda “yumuşatıcı” bir figür olarak sunulur; oysa varlığı, tam da bu sistemin ideolojik devamlılığı için gereklidir.
İdeoloji ve Kadın Temsili: Medyanın Sessiz Siyaseti
İdeoloji, siyaset biliminin görünmeyen ama en etkili unsurlarından biridir. Medya, bu ideolojik yapının hem üreticisi hem de taşıyıcısıdır. Zuhal Topal Gürbüz gibi medya figürleri, izleyiciyle kurdukları etkileşim aracılığıyla toplumun kadınlık ve erkeklik imgelerini yeniden üretir.
Bir televizyon programında kadınların duygusal, erkeklerin ise akılcı temsil edilmesi tesadüf değildir; bu, toplumsal cinsiyet ideolojisinin bilinçaltındaki siyasal düzenidir. Kadın, duygusal temsiliyle demokrasinin “empati yönünü” simgelerken, erkek stratejik yönüyle sistemin “güç yüzünü” temsil eder.
Ancak modern toplumun dönüşen yapısında bu roller giderek birbirine karışmaktadır. Kadınlar artık yalnızca duygusal değil, politik özne olarak da sahnededir. Peki, kadınların güç alanına katılımı bir eşitlik göstergesi mi, yoksa sistemin onları yeniden tanımlama stratejisi mi?
Vatandaşlık, Eşitlik ve Katılımın Cinsiyeti
Siyaset bilimi açısından vatandaşlık, bireyin devletle kurduğu en temel bağdır. Ancak bu bağ, her birey için aynı biçimde kurulmaz. Kadınlar tarih boyunca, vatandaşlık haklarını tam anlamıyla elde etmek için erkeklerden daha fazla mücadele vermiştir. Zuhal Topal Gürbüz’ün toplumsal konumu, kadınların bu uzun mücadele geleneğinin çağdaş bir yansıması olarak okunabilir.
Kadınlar, demokratik katılımı çoğu zaman dayanışma, iletişim ve empati üzerinden kurarlar; erkekler ise strateji, iktidar ve yönetim üzerinden. Bu fark, siyasal sistemin iki farklı gücü nasıl dengelediğini gösterir:
– Erkekler yapıyı korur,
– Kadınlar ilişkiyi dönüştürür.
Modern demokrasi, işte bu iki gücün –rasyonel strateji ile duygusal katılımın– dengesi üzerine kuruludur.
Sonuç: Zuhal Topal Gürbüz’ün Yaşı Değil, Çağı Önemlidir
Zuhal Topal Gürbüz kaç yaşında? sorusu, yalnızca bir yaş merakını değil; toplumsal değerlerin, güç ilişkilerinin ve ideolojik temsil biçimlerinin sorgulanmasını gerektirir. Çünkü yaş, yalnızca bir biyolojik veri değil, bir dönemin politik göstergesidir.
Zuhal Topal Gürbüz, yaşını değil; çağını temsil eder. O çağ, kadınların yalnızca izleyen değil, karar veren, yöneten ve dönüştüren aktörler haline geldiği bir çağdır.
Belki de asıl sorulması gereken şudur: Kadınların yaşadığı her yıl, demokrasinin kaç yılına denk gelir?
Ve daha derin bir soru: Gücü kim yaşlandırıyor — sistem mi, toplum mu, yoksa biz mi?